Dit is het beknopt (half-)jaarverslag van de stiching Spamvrij.nl zoals dat is opgesteld op 8 oktober 2004, de dag waarop de stichting Spamvrij.nl precies anderhalf jaar bestond en zichzelf opgeheven heeft.
2004 werd voor de stichting Spamvrij.nl beheerst door drie onderwerpen: de invoering van de Nederlandse anti-spamwet, de onthulling van de identiteit van enkele grote Nederlandse spammers en het zoeken naar (en niet vinden van) structurele financiering voor de stichting.
Buiten die drie (tijdrovende) thema's gingen de gewone zaken gewoon door, te weten: aangemelde spam invoeren, de techniek achter de website verbeteren, praten met partijen uit het veld, voorlichting geven aan bedrijven over het fatsoenlijk beheer van mailinglijsten, lezingen houden en heel veel geïnterviewd worden.
De nieuwe Telecommunicatiewet (Tw), waarin een spamverbod is opgenomen, werd op 19 mei 2004 ingevoerd. De stichting Spamvrij.nl heeft - onder meer samen met Bits of Freedom - gelobbied voor enkele verbeteringen van de wet. We hadden graag gezien dat de wet confirmed opt-in met zoveel woorden zou noemen en dat dit opt-in regime ook voor zakelijke adressen zou gelden. Daarnaast hoopten we op financiële ondersteuning van het betreffende ministerie zodat de stichting Spamvrij.nl een nationaal meldpunt zou kunnen worden.
Geen van de drie punten hebben we binnen weten te slepen. Hoewel de meerderheid van de Tweede Kamer uiteindelijk voor de bescherming van zakelijke adressen koos, negeerde de minister die wens.
Bepaald is dat de OPTA de handhaving van de anti-spamwet op zich neemt. Kennis over spammers en hun technieken ontbrak echter aanvankelijk; de stichting Spamvrij.nl heeft uitgebreid overleg gevoerd met de OPTA en heeft haar op die manier geholpen haar deskundigheid te ontwikkelen. De samenwerking tussen beide instanties loopt voorspoedig: er is geregeld - en bij vlagen zeer intensief - contact over specifieke spamruns. De OPTA heeft, mede op basis van ons commentaar, haar eigen meldingsprocedure aangepast.
Overigens ontvangt de stichting Spamvrij.nl nog altijd aanzienlijk meer klachten over Nederlandse spam dan de OPTA.
Net als vorig jaar wist Spamvrij.nl de identiteit van een aantal grote spammers te achterhalen of kwam zij met aanvullend bewijs daarvoor:
In alle gevallen leidde deze ontmaskering tot een stop (of pauze) in de activiteiten van de bewuste spammers, en tot de inmiddels obligate dreigementen met rechtszaken aan het adres van de stichting Spamvrij.nl (overigens is Spamvrij.nl nog nimmer gedaagd). De oude top-tien van Nederlandse spammers werd door voornoemde onthullingen fors uitgedund.
Daarnaast ontdekte de stichting Spamvrij.nl de identiteit van een middelgrote spammer en wist via hem, in ruil voor het niet bekend maken van zijn naam, veel informatie over de gebruikte technieken. Uit de gesprekken met hem werd onder meer duidelijk hoe het verhuren van open proxies precies in zijn werk gaat, en hoe weinig het kost om - via deze illegale manier - te spammen. Ook bleek dat het spammen deze spammer niet bijster veel geld had opgeleverd.
Spamvrij.nl ontving, evenals vorig jaar, tal van grote en kleine donaties van privépersonen. Tijdens onze queeste naar structurele financiering - nodig om mensen in dienst te kunnen nemen; er bleek een grens te zitten aan de hoeveelheid vrije dagen die bestuur en vrijwilligers konden opnemen - hebben een aantal partijen ons de helpende hand geboden. De stichting XS4ALL en de BV XS4ALL beloofden elk 5000 euro, BIT 3000 euro.
Nadat bleek dat dit het enige geld was dat we wisten te verzamelen, besloot de stichting Spamvrij.nl dat ze tot opheffing moest overgaan. De beloofde donaties werden alsnog geweigerd en aan de gulle gevers geretourneerd.
Nadat bleek dat structurele financiering voor één of meer arbeidsplaatsen niet haalbaar was, besloot het bestuur de stichting Spamvrij.nl op te heffen.
Enkele mensen gaan als privépersoon door: de website wordt aan hen overgedaan, en spammeldingen blijven welkom. Deze constructie ontslaat de overblijvenden van een aantal, nu statutair verankerde taken zoals lobbyen, voorlichting geven en dergelijke. Het bedrag dat na opheffing van de stichting resteert, wordt geoormerkt voor degenen die doorgaan.
Het bestuur bestond Erik Hensema, Jacco Kwakkel, Paul Posthumus, Karin Spaink en Rejo Zenger.